Przegląd
instalacji tryskaczowych

Co obejmuje przegląd instalacji tryskaczowej

Masz pytania o przegląd instalacji tryskaczowych?

Porozmawiaj bezpośrednio z serwisem RUTPOŻ

Instalacje tryskaczowe w Twoim obiekcie – działanie i przeglądy

Instalacje tryskaczowe są urządzeniami stałymi, w pełni automatycznymi. Jako medium gaśnicze wykorzystują głównie wodę, jednak w niektórych obiektach stosuje się również instalacje tryskaczowe pianowe, gdzie woda jest zmieszana ze środkiem pianotwórczym.

Celem instalacji tryskaczowej jest gaszenie oraz zapobieganie rozprzestrzenianiu się pożaru. System jednocześnie schładza gazy pożarowe poprzez podanie prądu wody na powierzchnie gorące, co zwiększa bezpieczeństwo ludzi i ogranicza straty materialne.

Instalacja zadziała tylko wtedy, gdy temperatura otoczenia tryskacza przekroczy znamionową temperaturę pęknięcia ampułki w głowicy. Wówczas uruchamia się wypływ wody. Aby otworzyły się kolejne tryskacze, temperatura musi przekroczyć odpowiadające jej wartości znamionowe w strefie objętej pożarem.

Projektowanie, instalowanie i konserwacja instalacji tryskaczowych w Polsce opierają się przede wszystkim o normę PN-EN 12845. W ramach uzupełnienia stosuje się także wytyczne NFPA oraz VdS — szczególnie w obiektach o podwyższonych wymaganiach ubezpieczeniowych i technologicznych.

Szybka ściąga do identyfikacji znamionowych temperatur pęknięcia ampułki w głowicy tryskacza.

Barwa ampułki szklanej zastosowanej w tryskaczu Znamionowa temperatura pęknięcia ampułki [°C]
Pomarańczowa 57
Czerwona 68
Żółta 79
Zielona 93–100
Niebieska 121–141
Fiołkowo-różowa 163–182
Czarna 204–343

Przeglądy na miejscu

Sprawdzamy instalację tryskaczową bezpośrednio w Twoim obiekcie — w strefach mokrych, suchych i (jeśli występują) pianowych. Dzięki temu oceniamy realny stan techniczny i gotowość systemu do zadziałania.

Kontrola sekcji mokrej i suchej

Weryfikujemy, czy instalacja jest poprawnie skonfigurowana dla warunków obiektu. Sprawdzamy szczelność, stan przewodów i armatury oraz zgodność rozwiązań z wymaganiami technicznymi i ubezpieczeniowymi.

Testy zaworów i elementów sterujących (ZKA)

Kontrolujemy działanie zaworów kontrolno-alarmowych, osprzętu oraz sygnałów alarmowych. Dzięki temu system uruchamia się pewnie i przewidywalnie w sytuacji zagrożenia.

Pełna dokumentacja i protokoły

Po przeglądzie otrzymujesz kompletny zestaw protokołów oraz zalecenia serwisowe — gotowe pod kontrolę ubezpieczyciela i do wpięcia w dokumentację obiektu.

20170321 111032 scaled

Instalacje Pianowe

To instalacja tryskaczowa wodna wzbogacona o środek pianotwórczy. Podczas przesyłu wody ze zbiornika
przez pompę, dozownik zamontowany między pompą a instalacją pobiera środek, który miesza się w układzie.
Na dyszach i deflektorach mieszanina jest dodatkowo napowietrzana, tworząc pianę gaśniczą o odpowiedniej
liczbie spienienia.

Kluczowe elementy układu

W praktyce skuteczność instalacji pianowej zależy od poprawnego dozowania środka, szczelności rurociągów, sprawnej pompy oraz właściwego doboru dysz i deflektorów do warunków obiektu.

Dozownik środka
między pompą a instalacją
Pompa i zasilanie
stabilne parametry tłoczenia
Dysze i deflektory
napowietrzanie mieszaniny
Armatura i odcinki
szczelność i dostępność serwisowa

Rodzaje piany wg liczby spienienia (Ls)

Piana ciężka Ls < 20

Gęsta, o małej objętości względem użytego roztworu. Stosowana do gaszenia cieczy palnych oraz rozdrobnionych ciał stałych.

Piana średnia 20 < Ls < 200

Umiarkowana objętość. Wykorzystywana do gaszenia specjalnych typów cieczy palnych oraz wybranych grup ciał stałych.

Piana lekka Ls > 200

Bardzo „puszysta”, o dużej objętości. Najczęściej stosowana do gaszenia ciał stałych (np. opony, spienione tworzywa sztuczne).

Gdzie stosuje się instalacje pianowe?
rafinerie i petrochemia obiekty przemysłowe wysokiego ryzyka magazyny materiałów palnych hangary lotnicze sortownie i składowiska odpadów stadiony i duże obiekty eventowe

W takich obiektach często stosuje się działka wodno-pianowe lub generatory piany, dopasowane do scenariuszy zagrożeń.

Co obejmuje przegląd działek wodno-pianowych?
  • sprawdzenie ruchów góra-dół i lewo-prawo (sterowanie elektryczne)
  • weryfikacja detekcji i pracy kamery termowizyjnej
  • kontrola automatyki oscylacyjnej
  • przegląd i próby połączeń hydraulicznych
  • ocena gotowości układu do pracy w trybie awaryjnym

Jak wygląda przegląd instalacji tryskaczowej?

Pracujemy według przejrzystej procedury, która łączy wymagania norm i ubezpieczycieli z praktyką obiektową. Sprawdzamy sekcje mokre i suche, armaturę oraz zawory kontrolno-alarmowe (ZKA), a następnie wykonujemy niezbędne próby działania. Każdy etap dokumentujemy w protokołach i przekazujemy jasne zalecenia serwisowe.

Przegląd okresowy

Kontrolujemy stan techniczny instalacji tryskaczowej, dostępność i oznakowanie elementów, szczelność wybranych odcinków oraz ogólną gotowość systemu. Sprawdzamy, czy rozwiązania odpowiadają warunkom obiektu i wymaganiom inspekcji ubezpieczeniowych.

Testy sekcji mokrej i suchej

Weryfikujemy działanie instalacji w zależności od typu sekcji. Dla układów mokrych sprawdzamy utrzymanie właściwego ciśnienia i poprawność działania armatury. Dla układów suchych kontrolujemy elementy związane z utrzymaniem sprężonego powietrza i prawidłowym przejściem na zasilanie wodne w momencie zadziałania.

Wyjaśnienie techniczne

Sekcja / podsekcja glikolowa

TRYSKACZE

To rozwiązanie stosowane przy mokrych instalacjach tryskaczowych w strefach narażonych na niskie temperatury, gdzie istnieje ryzyko zamarzania wody w instalacji.

  • Gdzie się stosuje: rampy, strefy rozładunkowe, garaże nieogrzewane, mroźnie.
  • Dlaczego: instalacja wypełniona glikolem pozwala na szybszą reakcję niż sekcje suche.
  • Uwaga kosztowa: to rozwiązanie jest zwykle droższe ze względu na zastosowany środek (glikol).
  • Alternatywa: w instalacjach narażonych na zamarzanie stosuje się też TEMPER S, o odporności na zamarzanie nawet do -55°C.

Jak współpracujemy przy przeglądach instalacji tryskaczowych

Przeglądy wykonujemy jednorazowo lub w ramach stałej obsługi serwisowej. Sprawdzamy sekcje mokre i suche, armaturę oraz zawory kontrolno-alarmowe (ZKA), wykonujemy próby działania i przekazujemy czytelną dokumentację gotową do audytów ubezpieczyciela.

Inwentaryzacja instalacji

Tworzymy i aktualizujemy listę sekcji tryskaczowych (mokrych i suchych), zaworów kontrolno-alarmowych (ZKA), pomp, wskaźników oraz kluczowych punktów armatury. Weryfikujemy dostępność, oznakowanie i zgodność układu z dokumentacją obiektu oraz wymaganiami ubezpieczyciela.

01

Przegląd i testy działania

Wykonujemy przegląd techniczny instalacji na miejscu, sprawdzamy stan rurociągów, armatury i elementów sterowania. Testujemy pracę sekcji mokrej i suchej, kontrolujemy parametry ciśnienia oraz sygnalizację alarmową. W razie potrzeby wskazujemy niezbędne naprawy lub regulacje.

02

Dokumentacja i regularność przeglądów

Po zakończeniu prac przygotowujemy komplet protokołów z przeglądu, opisujemy stan instalacji i przekazujemy jasne zalecenia serwisowe. Przy stałej obsłudze pilnujemy terminów kolejnych kontroli, aby system tryskaczowy był zawsze gotowy do działania i bez zastrzeżeń podczas corocznych audytów ubezpieczyciela.

03

Potrzebujesz przeglądu instalacji tryskaczowych w swoim obiekcie? Skontaktuj się z nami.

Sekcje wstępne sterowane (pre-action, deluge)

Sekcje sterowane elektrycznie (np. przez Centralę Sterowania Gaszeniem). Stosowane tam, gdzie istnieje ryzyko zamarzania wody w instalacji lub gdzie wymagane jest stałe „przewietrzanie” pomieszczeń.

STEROWANE
Zastosowania: strefy rozładunkowe cystern
pomieszczenia z ciągłą wymianą powietrza (np. kompresorownia)
strefy / urządzenia narażone na mróz (np. przenośniki taśmowe)

Warunek wyzwolenia gaszenia

Aby rozpocząć gaszenie w tej sekcji, musi zostać spełniony jeden z poniższych warunków.

1) START GASZENIA (ręcznie)

Pożar zauważony przez pracownika → naciśnięcie przycisku START GASZENIA.

lub

2) Koincydencja detekcji (automatycznie)

Wymagana koincydencja co najmniej dwóch elementów detekcyjnych (np. czujka płomienia + liniowa czujka temperaturowa).

Centrala Sterowania Gaszeniem

Po wykryciu alarmu pożarowego centrala wysyła sygnał do cewki elektrycznej, aby otworzyć elektrozawór.

Otwarcie zaworu kontrolno-alarmowego

Elektrozawór otwiera klapę wewnątrz stanowiska Zaworu Kontrolno-Alarmowego i umożliwia dopływ wody na deflektory tryskaczy — rozpoczynając proces gaszenia.

Tip: Ten typ sekcji projektuje się tak, aby ograniczać ryzyko przypadkowego zalania oraz umożliwić kontrolowane uruchomienie — szczególnie w strefach trudnych środowiskowo.

Najczęściej zadawane pytania

Przeglądy instalacji tryskaczowych wykonuje się okresowo zgodnie z wymaganiami norm, zaleceń producentów oraz warunków ubezpieczenia obiektu. W praktyce większość obiektów realizuje kontrolę cykliczną tak, aby instalacja była w pełnej gotowości i bez zastrzeżeń podczas corocznych audytów ubezpieczyciela.

Tak. W instalacjach pianowych wykonuje się okresowe przeglądy w formie kontrolowanego wyładowania środka gaśniczego. W ramach testu sprawdza się m.in. liczbę spienienia, szybkość przyrostu piany oraz skuteczność działania układu dozowania. Dodatkowo pobiera się środek pianotwórczy do okresowej analizy, aby potwierdzić jego parametry i przydatność do użycia w warunkach awaryjnych.

Instalacja zadziała wtedy, gdy temperatura otoczenia tryskacza przekroczy znamionową temperaturę zadziałania elementu termoczułego. W zależności od typu tryskacza może to być pęknięcie ampułki szklanej lub uszkodzenie topika pod wpływem temperatury. Wtedy następuje otwarcie tryskacza i podanie wody. Kolejne tryskacze uruchamiają się dopiero w strefie, w której temperatura osiągnie ich wartość znamionową.

Sekcja mokra jest stale wypełniona wodą pod ciśnieniem — po otwarciu tryskacza następuje natychmiastowe gaszenie.

Sekcja sucha wypełniona jest sprężonym powietrzem — po zadziałaniu tryskacza system przechodzi na zasilanie wodne. To rozwiązanie stosuje się tam, gdzie woda mogłaby powodować ryzyko uszkodzeń, np. w chłodniach lub na zewnętrznych parkingach wielopoziomowych.

Jest to test zadziałania instalacji tryskaczowej wykonywany na podstawie pomiaru czasu. Mierzy się czas od momentu otwarcia zaworu testowego do momentu zakomunikowania alarmu pożarowego na centrali sygnalizacji pożaru. Taki test pozwala potwierdzić sprawność reakcji systemu, poprawność działania zaworów kontrolno-alarmowych oraz skuteczność przekazywania sygnałów alarmowych.

W zależności od rodzaju obiektu i wymagań ubezpieczeniowych stosuje się różne standardy projektowania, instalowania i eksploatacji. Najczęściej są to wytyczne VdS-CEA 4001 oraz normy amerykańskie NFPA 13 (projektowanie instalacji) i NFPA 25 (inspekcja, testowanie i konserwacja). Dobór standardu zależy od specyfiki obiektu, poziomu ryzyka oraz wymagań inwestora i ubezpieczyciela.